ترازیاب لیزری چیست ؟

در نقشه برداری و ساخت و ساز، تراز لیزری یک ابزار کنترلی است که در بردارنده یک پرتو افکن لیزری است که روی یک سه پایه ثابت و تراز شده است و برای شناسایی یک صفحه افقی به سرعت می چرخد. پرتوافکن لیزری یک راس چرخان با یک آئینه دارد که پرتو لیزر را حول یک محور قائم به حرکت جارویی وا می دارد. برخی از آئینه ها خود تراز شونده هستند، در حالیکه سایرین می توانند بطور دستی تراز شوند.

تراز لیزری به عنوان یک مرجع تراز دقیق در طول هر پروسه طراحی مورد استفاده قرار می گیرند. کاربردهایی نظیر نصب کاشی های سقف و مسطح نمودن کف ها، یا اجرای نقشه برداری پایه و یا حتی تراز نمودن سایت ساخت و ساز، با استفاده از این لیزرها، انجام می گیرند.

امروزه انواع بسیاری از ترازهای لیزری ساختمانی در بازار وجود دارند. مدل و ویژگی های مورد نیاز شما، عمدتاً به کاری بستگی دارد که قصد انجام آن را دارید (داخلی، خارجی، و …). سه نوع اصلی لیزرهای ساختمانی لیزرهای نقطه ای، لیزرهای خطی و لیزرهای چرخان یا دوار هستند.

ترازهای لیزری نقطه ای (لیزرهای شاقولی)

لیزرهای نقطه ای برای تصویر ساختن نقطه و یا نقاط مرجع روی سطوح کاری نظیر سقف و یا دیوارها به کار گرفته می شوند.

ترازهای لیزری خطی (ایجاد کنندگان خط)

پرتو لیزرهای خطی، ایجاد کننده یک خط تراز در راستای یک سطح کاری منفرد است. این نوع از لیزرها عموماً برای کاربردهای داخلی به کار گرفته شده و بصورت دستی و یا سوار شده روی یک سکوی سبک وزن، مورد استفاده قرار می گیرند.

ترازهای لیزری چرخان یا دوار

لیزرهای چرخان یک خط تراز را در تمام اتاق و در دامنه360 درجه ای ایجاد می کنند. این لیزرها عمدتاً بزرگتر از لیزرهای نقطه ای و خطی هستند و مناسب کاربردهای داخلی هستند، گرچه که امکان بکارگیری در فضای خارجی به همراه یک یک گیرنده لیزری را نیز دارند، و معمولاً روی یک سه پایه نقشه برداری سوار می شوند. بطور کلی، لیزرهای نقطه ای و خطی برای فواصل کمتر از 150 فوت مورد استفاده قرار گرفته و لیزرهای چرخان در فاصله هایی بزرگتر از 200 فوت بکار گرفته می شوند.

لوازم جانبی

لوازم جانبی ای که معمولاً به همراه لیزرهای ساختمانی مورد استفاده قرار می گیرند عبارتند از:

سه پایه
شاخص ها و میله های ترازیابی
شناساگرهای لیزری یا همان دتکتورها یا آشکارسازهای لیزری
سخت افزار نصب و استقرار
باتری

در هنگام انتخاب یک لیزر ساختمانی به دنبال چه چیزی باشیم؟

در هنگام خرید یک لیزر ساختمانی، ابتدا نوع کار و میزان دقت لازم برای آن را در نظر بگیرید. آیا به یک لیزر افقی نیاز دارید و یا با سطوح تراز کار می کنید؟ آیا در حال اجرای سازه یک استخر هستید؟ کف را می سازید؟ و یا در حال استفاده از یک دستگاه سنگین در سایت کاریتان هستید؟

اینجا به برخی ویژگی هایی که در هنگام انتخاب مناسب ترین لیزر ساختمانی باید آنها را در نظر داشته باشید، اشاره می کنیم:

ترازهای دستی در مقابل لیزرهای تراز شونده بصورت خودکار/ خود تراز

لیزرهای دارای تراز دستی، نیازمند این هستند که شما آنها را در خلال تنظیم کردن پیچ­های پایه و شیشه های حباب، بصورت دستی تراز نمایید. لیزرهای خود تراز شونده، بطور خودکار یک حال تراز را یافته و آن را در یک دامنه بخصوص حفظ می کنند. در مورد برخی لیزرها، شما این امکان را دارید که با استفاده از شیشه حباب، یک حالت تراز تقریبی را ایجاد کنید و سپس لیزر خود را بطور دقیق تری تراز خواهد نمود. برخی از لیزرهای تراز شونده بصورت خودکار، در صورت نیاز، بطور پیوسته خود را تنظیم می کنند و حتی در صورت خارج شدن از یک محدوده تراز مشخص، خاموش خواهند شد. عموماً، لیزرهای خود تراز شونده با استفاده از یک پاندول داخلی عملیات تراز را انجام می دهند، در حالیکه لیزرهای دارای تراز خودکار با استفاده از موتورهای کمکی الکترونیکی حالت تراز را ایجاد می کنند.

لیزرهای تولید کننده دو پرتو در مقابل لیزرهای افقی

لیزرهای دارای پرتوی افقی یک پرتو منفرد را تصویر می کنند، در حالیکه لیزرهای دو پرتویی، یا لیزرهای دارای پرتوی دو بخشی پرتوهای افقی و یا قائم را برای برقرار و تعیین ساختن یک سطح منظم نشان می دهند، و در عین حال یک نقطه مرجع نظیر نقطه شاقولی رو با بالا روی سقف را نیز ایجاد می نمایند.

شناساگرهای لیزری (گیرنده ها) – دیتکتورها یا آشکارسازها

شناساگرهای لیزری و یا گیرنده ها، به همراه ترازهای لیزری چرخان مورد استفاده قرار میگیرند. این شناساگرها معمولاً روی شاخص های ترازیابی سوار شده و برای شناسایی پرتوی لیزر در هنگام کار در فضاهای خارجی مورد استفاده قرار می گیرند. از آنجایی که دیدن خط ایجاد شده توسط تراز لیزری در روشنایی روز مشکل است، در هنگام کار در فضاهای خارج از ساختمان نیاز به استفاده از شناساگرهای لیزری داریم. بسیاری از شناساگرها هر دو هشدار دیداری و شنیداری را تولید می کنند و معمولاً هنگامی که به حالت تراز نزدیک هستند یک صدای بوق کوتاه را ایجاد می کنند و زمانی که در حالت تراز قرار گرفتند، یک صدای ممتد و قوی را ارائه می دهند.

سرعت دوران ثابت در برابر سرعت دوران متغیر

اکثر لیزرهای ساختمانی چرخان یا یک PRM ثابت (دوران در هر دقیقه) دارند و یا PRM آنها متغیر است. یک PRM سریع تر، پیشروی بیشتری داشته و دامنه وسیع تری را ایجاد می کند، اما تارتر است. یک PRM کندتر، روشن تر است و راحت تر دیده می شود ولی پیشروی چندانی ندارد. عموماً PRMهای کندتر در کاربردهای داخلی و PRMهای سریع تر در فضاهای خارجی مورد استفاده قرار می گیرند.

محبوب ترین ترازهای لیزری افقی چرخان یا دوار

leica Rugby 50 به علت کاربرد ساده و پایداری اش در محیط کار زمینی، محبوب ترین لیزر افقی چرخان است. Rugby 50 یک عملکرد ساده تک دکمه ای دارد و کاملا خودکار است.
از آنجایی که کاربرد اصلی این لیزر در ساخت و سازهای عمومی است، بسیار دقیق، قابل اعتماد و مستحکم است و برای پیمانکاران امروزی ایده آل است. این لیزر یک بدنه کامپوزیتی بسیار فشرده دارد، کاملاً مهر و موم شده است و بخش بالایی آن نیز محصور شده، برای تمامی شرایط آب بندی شده است و عمر باتری آن نیز بسیار بالاست.
Rugby 50 به نحوی طراحی شده است که در حالت خود تراز شونده روشن شود و بنابراین، نیازی به نگرانی در مورد تنظیم صحیح لیزر نیست. H.I یا تابع هشدار ارتفاعی، تراز بودن لیزر را پایش می کند. اگر حرکت و یا بهم خوردگی قابل توجهی در ارتباط با سه پایه اتفاق بیفتد، تابع هشدار فعال خواهد شد و عملکرد لیزر متوقف شده و صدای هشدار به گوش می رسد تا از رخ دادن خطاهای احتمالی جلوگیری شود.
Rugby 50 در حالت کارکرد نرمال، بطور پیوسته در حال تراز کردن خود است، و اگر یک بهم خوردگی و یا لرزش کوچک موجب خارج شدن لیزر از حالت تراز شود، راس آن بطور آنی متوقف شده و LED ارسال کننده پرتو تا زمانی که مجددا به حالت تراز بازگردد، شروع به چشمک زدن می کند.
این مدل به دلیل قیمت پایینش، که عموماً کمتر از 700 دلار است، نیز محبوب است. سری جدیدتر Leica Rugby 800 گرانتر هستند، اما در حال کسب محبوبیت هستند.